BIG DATA VA PREDICTIVE ANALYTICS YORDAMIDA KORXONA MOLIYAVIY RISKLARNI BASHORAT QILISH VA BOSHQARISH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17452655Keywords:
Big Data, Predictive Analytics, moliyaviy risk, korxona risk boshqaruvi, mashinaviy o‘rganish, kredit risk, likvidlik risk, bozor risk, AI, katta ma’lumotlar, prognozlash modeli, real vaqtda tahlil, operatsion risk, moliyaviy barqarorlik, oldindan ogohlantirish.Abstract
Ushbu maqolada Big Data va Predictive Analytics usullari yordamida korxona moliyaviy risklarni bashorat
qilish va boshqarish metodlari tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida katta hajmdagi strukturalangan va strukturasiz ma’lumotlar,
iqtisodiy ko‘rsatkichlar, tranzaksiya ma’lumotlari va bozor signallari integratsiyalangan. Mashinaviy o‘rganish modellari
(Random Forest, XGBoost, chuqur o‘rganish) orqali kredit risk, likvidlik risk va bozordagi tebranish risklari prognozlandi.
Model natijalari korxonalarning risk darajasini aniqlashda yuqori aniqlik ko‘rsatdi va oldindan ogohlantirish tizimlari
qurish imkonini berdi. Xulosa sifatida, Big Data va Predictive Analytics integratsiyasi korxona moliyaviy barqarorligini
ta’minlashda strategik ahamiyat kasb qiladi.
References
Yang, H., Cheng, Z., Zhang, Z., Luo, Y., Huang, S., & Xiang, A. (2024). Analysis of Financial Risk Behavior Prediction
Using Deep Learning and Big Data Algorithms. arXiv. https://arxiv.org/abs/2410.19394
Murugan, M. S., et al. (2023). Large-scale data-driven financial risk management & prediction. Journal / Publisher.
Adwani, A. (2025). The Role of AI and Big Data in Enhancing Financial Risk Assessment Models. SSRN. https://
papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=5201777
Rao, V. S. (2025). Rethinking Risk Management: The Role of AI and Big Data in Financial Forecasting. ACR Journal.
Theodorakopoulos, L., et al. (2025). Big Data in financial risk management: evidence, advances, and future directions.
Frontiers in Artificial Intelligence. https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/frai.2025.1658375/full
Wang, L., Cheng, Y., Gu, X., & Wu, Z. (2024). Design and Optimization of Big Data and Machine Learning-Based Risk
Monitoring System in Financial Markets. arXiv. https://arxiv.org/abs/2407.19352
Cao, Y., Chen, Z., Pei, Q., Dimino, F., Ausiello, L., Kumar, P., et al. (2024). RiskLabs: Predicting Financial Risk Using
Large Language Model Based on Multi-Sources Data. arXiv. https://arxiv.org/abs/2404.07452
Tuychieva, O. N. (2022). Modern trends in the development of fintech and big data in Uzbekistan. CyberLeninka.
Eshpulatov, D. (2022). Fintech Development in the Republic of Uzbekistan. SSRN. https://papers.ssrn.com/sol3/
Delivery.cfm/SSRN_ID4128225_code5026627.pdf?abstractid=4128225
Financial Technology: Development of Innovative Fintech Start-Ups and Its Application in Banking System of
Uzbekistan. (2025). International Journal / Publisher.
Tojiev, R. R. (2022). Challenges in implementing financial technologies in the economic sectors of the Republic of
Uzbekistan. Conference Proceedings / Publisher.
“Artificial Intelligence and Big Data in Financial Risk.” (n.d.). Journal / Publisher.